Mahmudeli Zöhreqanli: “Milli herekatin fars rejimi ile zarafati yoxdur”
Amerikada seferde olan doktordan “Yeni Müsavat”a destek geldi
|
Yeni Musavat 2002-11-14 Artiq üçüncü aydir ki, Güney Azerbaycan Milli Oyanis Herekatinin lideri doktor Mahmudeli Zöhreqanli ABS-da seferdedir. Son günler güneyli lidere bu ölkede yasamaq hüququnun verildiyi barede melumat yayilib. Hetta onun Azerbaycanin güneyine dönmeyeceyi barede iddialar da seslenir. Maraqlandigimiz bir sira diger meselelere aydinliq getirmek üçün hal-hazirda Vasinqtondan 45 deqiqelik mesafede yerlesen Virciniya statinda olan Mahmudeli beye telefon açdiq. O, müalicesini davam etdirdiyini söyleyerek qeyd etdi ki, Iran hebsxanasinda meruz qaldigi beyin qanaxmasinin fesadlarini aradan qaldirmaqla mesguldur, bununla bele, siyasi fealiyyetini de davam etdirdirir: |
![]() |
- Doktor, Güneydeki herekatçilarla elaqe saxlayirsinizmi? Herekatin indiki durumu Sizi qane edirmi?
- Demek olar ki, her gün men Güneydekilerlle elaqedeyem ve onlarin fealiyyetinden raziyam. Onu da deyim ki, men ele burda da güneylilerle bir yerdeyem. Vasinqtonda hotelde qalarken 30-a yaxin görüsler keçirdik. Hemin görüslerden sonra keçen üç ay erzinde güneylilerin evinde olmusam ve bu gün de onlarla beraberem. Onlarin kompüterleri vasitesile her gün Güney Azerbaycandaki herekat feallari ile saatlarla ünsiyyetde oluruq.
- Son zamanlar Iranda herekat feallarina qqarsi tezyiqler xeyli güclenib. Bu tezyiqler hebslerden basqa, sui-qesd hallari ile de yekunlasir...
- Bilmek gerekdir ki, milli herekatla zaraafat etmek olmaz. Bu, gerçek bir herekatdir. Bu herekati rehmetlik Settarxan babamiz 1905-ci ilden Iranda demokratiya ve insan haqlarina saygi ugrunda baslayib. Teqriben 98 ildir bu herekat gedir, on minler, yüz minler qirilsa da, dayanmir, davam edir. Herekatin yeni merhelesi yeddi ildir baslayib, günü-günden güclenir ve irelileyir, onun fars rejimi, fars sovinizmi ile zarafati yoxdur. Fars sovinizmi milli herekatimizin istediklerini vermek zorundadir, Iranda demokratiyanin hakim olmasi zeruridir. Bu ölkede insan haqlarina saygi olmali, etnikler arasinda yüzde-yüz birlik, beraberlik yaranmalidir. Bu olmasa, Iran parçalanacaq. Artiq bu herekat yalniz Azerbaycan milletinin nezaretindedir. Bu proses ta o yere qeder davam edecek ki, Azerbaycan türkü farsla yüzde-yüz beraber yasaya bilecek. Sözsüz ki, fars sovinizmi buna heç zaman raziliq vermeyecek ve Azerbaycan türkünün onunla tam beraberhüquqlu olmasini qebul etmeyecek. Ona göre de yavas-yavas qan tökülecek ve prosesler Iranin parçalanmasina qeder davam edecek. Irani da parçalayan fars sovinizminin emelleridir.
- Bakida bele fikirler seslenir ki, Amerikkadaki bezi görüslerinizde Iran rejimi haqqinda evvelkinden ferqli sekilde çox yumsaq fikirler söylemisiniz...
- Biz her yerde eyni sözü danismisiq. Hettta Azerbaycanin özünde de meni mehkum edirdiler ki, bu adam “Irana ölüm”, “ya ölüm, ya istiqlal” deyib qisqir-bagir salmir. Istiqlali süarla, qisqirmaqla yox, emelle, qanla, fedakarliqla alarlar. Men bilirem ki, bu gün ne Avropa, ne de Amerika Iranin parçalanmasina razi deyil. Ona göre de demisem ki, bizim meqsedimiz Irani parçalamaq deyil. Meni ittiham edirler ki, “siz insan haqlarinin berpasini, demokratiya, etnik beraberlik istemirsiniz.” Deyirler, “siz Irani parçalayansiniz, bölgede sabitliyi pozansiniz.” Bu sözlerin evezinde demisem ki, Irani parçalamaq bizim herekatin hedefinde dayanmir. Amma bele getse, Iran parçalanacaq. Onun da sebebini fars sovinizminde axtarmaq gerekdir. Deyibler, siz Güney Azerbaycani müsteqil etmek ve sonra Quzeyle birlesib, Bütöv Azerbaycan yaratmaq isteyirsiniz. Men de evezinde bildirmisem ki, bizim herekatimizin adi oyanis herekatidir. Oyanis herekatinin meqsedi ise Quzeyle Güneyin birlesdirilmesi deyil. Biz insani, milli haqlarimizi berpa etmek, millet kimi taninib, millet kimi yasamaq isteyirik. Bax, bu sekilde, bir balaca üstüörtülü danismisam.
- ABS hökumetinin Size siginacaq verdiyi bbarede melumatlar ne derecede heqiqete uygundur?
- Yox, bu, siginacaq meselesi deyil. Bu güün milyonlarla quzeyli-güneyli ve ya türkiyeli soydasimizin Amerikada “yasil kart”i var. Bu, Amerikaya azad giris-çixis kartidir. Men de Amerikada “yasil kart” almaq üzreyem. Sadece, bu ölkeye daimi serbest gelib-getmek hüququ elde edeceyem. Siginacaq meselesi dogru deyil. Men iki aya Türkiyeye gelirem. Qarsida GAMOH-un qurultayi var ve hazirliq isleri üçün Quzey Azerbaycana da geleceyem. Insallah, yaxinda görüserik.
- Bele qenaete gelmek olarmi ki, Quzey Azeerbaycandan Tebrize gedeceksiniz?
- Tebrize dönüsüm mütleq, yüzde-yüz olacaqq. Buna heç kes sübhe etmesin. Amma uygun ve münasib zamanda. 15-16 ay fars sovinizminin eleyhine bu qeder fealiyyetden sonra indi durub Tebrize getmek meqsede müvafiq deyil. Içeride olan dostlarimiz mene bu icazeni vermirler.
- Son günler “Yeni Müsavat” qezetine qarsii mehkeme iddialari ireli sürülüb. Qezetimizin baglanilmasi telebile mehkemeye verilmesine münasibetiniz necedir?
- Teessüf edirem. Deyirem ki, yaziqlar olssun. “Yeni Müsavat” qezeti hem tecrübe, hem tiraj, hem de keyfiyyet baximindan Azerbaycan metbuatinin önderi sayilir. Bu qezetin adi Azerbaycan tarixinde serefli yerlerden birini tutur. Evvela, bele bir qezetle yumsaq, mentiqi ve demokratik enenelere uygun davranmaq lazimdir. Ikincisi, her derdin dermani demokratiyadir. Demokratiya ise azad metbuatin fealiyyetine qarsi mehdudiyyet qoyulmasini yasaqlayir. Men teessüfümü bildirirem. Düzdür, Azerbaycanda Irandan en azi iki qat artiq demokratiya var. Ancaq kas bundan da çox olaydi ve bizim ziyalilarimiza, jurnalistlerimize bundan artiq serbest olmaga izn verileydi, onlar demokratik deyerler çerçivesinde bundan yaxsi çalisaraq, milletimize bilgi vermek istiqametinde heç bir tezyiqlerle üzlesmeyeydiler.